Czy Łomża będzie w stanie wykorzystać swoją szansę na rozwój turystyki ?

Ostatnie kilka lat to dynamiczny rozwój Łomży, którego widocznym znakiem dla ogółu mieszkańców i turystów jest oddanie do użytku kilku kluczowych inwestycji dla miejskiej infrastruktury kulturalno-turystycznej. Symboliczną tego oznaką było niedawne zakończenie modernizacji nawierzchni Starego Rynku i osiągnięcie pełnej funkcjonalności przez Halę Kultury. Zewnętrznym zaś potwierdzeniem tego stanu rzeczy jest dynamicznie rosnąca co roku liczba turystów odwiedzających Łomżę. Oddana za kilka miesięcy obwodnica miasta to oczywiste długofalowe szanse rozwojowe, ale nie zamykajmy oczu na równie oczywiste zagrożenia dla gospodarczej branży miasta związanej z turystyką.

I tak według danych zebranych przez Punkt Informacji Turystycznej, Łomżę odwiedziło w roku 2021 – 1537 turystów, w roku 2022 – 3233 turystów, a w roku 2023 – 5329 turystów. Liczby te nie oddają pełnej skali ruchu turystycznego, gdyż nie obejmują  turystów odwiedzających lokalne hotele, muzea, camping, lokale gastronomiczne czy też wybrane atrakcje turystyczne, którzy z różnych przyczyn nie odwiedzili informacji turystycznej. Według zagregowanych przez zarządców tych miejsc danych, w 2023 roku Łomżę odwiedziło łącznie ponad 20 000 turystów, z których większość zrealizowała większe, czy mniejsze wydatki związane ze swoim pobytem.

Warto w tym miejscu odnotować, że w ramach komercyjnej infrastruktury turystycznej funkcjonuje w Łomży około 80 miejsc obsługujących turystów. Możemy się także pochwalić 59. obiektami architektury i budownictwa sakralnego oraz ponad 180. obiektami architektury o cennych wartościach kulturowych wpisanym do rejestru zabytków. Według aktualnego oszacowania skali łomżyńskiego potencjału turystyczno - kulturowego uznaną w Polsce metodą Mikosa von Rohrscheidta, Łomża jest w pierwszej trójce najbardziej znaczących destynacji turystycznych w województwie podlaskim.

Analizy ruchu turystycznego wskazują, że powodem dużej części odwiedzin o charakterze turystycznym jest tranzytowy charakter położenia Łomży na szlaku do mazurskich jezior, bądź do wielokulturowych atrakcji Podlasia. Dodatkowym bodźcem – jak wynika z relacji przejezdnych – jest zaciekawienie licznymi atrakcjami turystycznymi i krajobrazowymi. Sezon turystyczny w Łomży, który jest znaczącym źródłem utrzymania dla przedsiębiorców i pracowników łomżyńskiej branży noclegowo-gastronomicznej i rekreacyjnej, jest więc ograniczony w czasie i silnie uzależniony od potencjału ruchu tranzytowego turystów w drodze na Mazury i z Mazur.

Według ankiet turystycznych opracowanych w Punkcie Informacji Turystycznej, około 70% odwiedzin indywidualnego turysty wynika z potrzeby przejazdu przez Łomżę. Jest więc realnym scenariusz, że po oddaniu do użytku obwodnicy, Łomżę odwiedzać będą głównie turyści, których zainteresuje celowana do nich konkretna oferta turystyczna. Taki aspekt oddziaływania obwodnicy na lokalny ruch turystyczny jest zresztą widoczny w wielu polskich miastach i gminach, gdzie po realizacji inwestycji (zwłaszcza w kategorii średnich i mniejszych miast) zaobserwowano zjawisko zdecydowanego ograniczenia obrotów branży turystycznej, ze wszelkimi tego negatywnymi konsekwencjami dla lokalnego obrotu gospodarczego, w postaci ograniczenia wpływów do budżetu i dla rynku pracy. 

Łomżyńska branża turystyczna dostrzegając zbliżające się ryzyka, już od 2023 roku podjęła działania w kierunku zmiany paradygmatu postrzegani promocji miasta jako czynnika rozwojowego. Jako inicjatywa oddolna została utworzona Łomżyńska Rada Turystyczna, która podjęła merytoryczne działania w kierunku diagnozy funkcjonowania branży turystycznej i jej integracji. Niepokój budził przede wszystkim fakt, że pomimo wielomilionowych miejskich inwestycji w infrastrukturę o charakterze turystycznym, brak było pozainwestycyjnych inicjatyw zmierzających do podniesienia atrakcyjności Łomży, tworzących zachęty dla szerokiego kręgu odbiorców do kilkudniowego pobytu w sezonie wakacyjnym. Trudno też nie dostrzec, że wobec postępującej profesjonalizacji branży turystycznej w innych miastach historycznych, zostajemy w tyle na globalnym rynku usług i atrakcji turystycznych. Poza wracającym od lat jak bumerang odwiecznym tematem wieży ciśnień i zalewu łomżyńskiego, brak jest bowiem innowacyjnych pomysłów, który by czyniły Łomżę miejscem wartym zjazdu z obwodnicy i obowiązkowych odwiedzin. Warto tutaj spostrzec, że potrzebny jest nie jeden pomysł, ale cały pakiet posunięć, które poprzez swoją synergię przyczynią się podniesienia atrakcyjności turystycznej oraz wypromowania wizerunku Łomży. Trzeba bowiem spostrzec, że zwłaszcza miasta historyczne predystynowane są w sposób szczególny do rozumienia, że turystyka powinna być w nich ważnym i trwałym segmentem rynku gospodarczego, generującym wpływy do budżetu i kreującym miejsca pracy.

Ważnym punktem zwrotnym w dotychczasowym rozumieniu potrzeb i znaczenia branży turystycznej było spotkanie prezydenta Łomży z przedstawicielami branży, a następnie podjęcie decyzji o utworzeniu Łomżyńskiej Społecznej Rady do spraw turystyki jako prezydenckiego organu społeczno-konsultacyjnego. Inicjatywę branży turystycznej  wsparła także Rada Miasta Łomży, która na wniosek prezydenta na styczniowej sesji budżetowej zabezpieczyła w budżecie miasta środki na wsparcie merytorycznych i wzajemnie uzgodnionych działań promujących Łomżę. Rada do spraw turystyki po przeprowadzeniu środowiskowych konsultacji przesłała na początku miesiąca luty br. na ręce prezydenta Łomży 36 rekomendacji dla konkretnych działań, które zostały skierowane do uzgodnień wydziałowych.

Warto tutaj nadmienić, że między innymi za inicjatywy o charakterze inwestycyjnym o doniosłym dla miasta znaczeniu zostały uznane: wykorzystujący walor widokowy położenia Łomży pomysł realizacji gondolowej kolejki linowej łączącej Łomżę ponad doliną Narwi z terenami Fortu nr 1 w Piątnicy oraz pomysł przeznaczenia części budynku łomżyńskiej mariny na lokalizację tam kawiarni z nadrzecznym tarasem widokowym na dolinę Narwi. Wypada mieć nadzieję, że nad wszystkimi inicjatywami zgłoszonymi przez łomżyńską Radę do spraw turystyki zostanie przeprowadzona merytoryczna dyskusja bez podziałów i w duchu zgodnym z rozumieniem długofalowego interesu miasta. 

/Łomżyńska Rada Turystyczna/