Umowa o dzieło w Polsce najczęściej zawierana z trzydziestolatkami

Umowa o dzieło to umowa rezultatu  – czyli wykonanie konkretnego zadania lub stworzenie produktu.  W Polsce 28 proc. takich umów trwa tylko jeden dzień. Najczęściej zawierane są z osobami w wieku 30–39 lat. W pierwszej połowie 2025 roku najwięcej umów pojawiło się w sektorach kreatywnych, takich jak informacja i komunikacja.

Spadek liczby umów o dzieło

Od 1 stycznia do 30 czerwca 2025 r. do ZUS-u wpłynęło 519,1 tys. formularzy RUD, na których zgłoszono ponad 620,1 tys. umów o dzieło. Za tymi danymi stoi 47 tys. podmiotów, które zawarły umowy z 204 tys. wykonawców. W województwie podlaskim umowy o dzieło zgłosiło 1,08 tys. podmiotów, rejestrując w nich 4,64 tys. wykonawców. Choć liczby te są niższe niż w analogicznym okresie 2024 r. (spadek o 4,35 proc. w liczbie formularzy i o 10,08 proc. w liczbie umów), raport potwierdza, że umowy o dzieło wciąż odgrywają ważną rolę w elastycznym kształtowaniu rynku pracy.

Najbardziej aktywnym miesiącem był maj. Przedsiębiorcy zgłosili wówczas  94,5 tys. formularzy RUDobejmujących 108,2 tys. umów. Z kolei w marcu odnotowano rekordową liczbę zgłoszeń aż 110,2 tys. umów o dzieło.

Mazowsze w czołówce, regiony zróżnicowane

Województwo mazowieckie pozostaje niekwestionowanym liderem w zakresie zawierania umów o dzieło. Na 10 tys. płatników składek zgłoszono tam 5084 formularze RUD i 6278 umów – to znacznie więcej niż w innych regionach. Dla porównania,  w województwie podlaskim odnotowano zaledwie 1075 formularzy i 1157 umów na 10 tys. płatników.

Kim są wykonawcy umów o dzieło?

Wśród 204 tys. wykonawców umów o dzieło przeważają mężczyźni (52,02 proc.). Najliczniejszą grupę wiekową stanowią osoby w wieku 30–39 lat (około 25 proc.). W województwie podlaskim umowy o dzieło wykonywało 4,64 tys. osób. Co ciekawe, aż 28,28 proc. umów zawarto tylko na jeden dzień, a kolejne 7,19 proc. na dwa dni. Mediana długości trwania umowy wynosi zaledwie 6 dni, jednak średnia to aż 38,3 dnia. Świadczy to o dużym zróżnicowaniu  od bardzo krótkich zleceń po bardziej rozbudowane projekty.

• informacja i komunikacja  – 22,36 proc. (53,65 tys. wykonawców), 
• działalność profesjonalna, naukowa i techniczna – 18,01 proc. (43,19 tys. osób),
• kultura, rozrywka i rekreacja – 14,34 proc. (34,38 tys. osób).

Cudzoziemcy w raporcie: Ukraina i Białoruś na czele

Wśród wykonawców umów o dzieło znalazło się ok. 12 tys. cudzoziemców, co stanowi 5,88 proc. wszystkich zgłoszonych osób. Największą grupę stanowili  obywatele Ukrainy (43,12 proc.) oraz Białorusi (30,47 proc.). Warto jednak zauważyć, że udział Ukraińców w łącznej liczbie cudzoziemców wykonujących umowę o działo spadł o ponad 10 proc. w porównaniu  z 2024 rokiem. Obywatele Ukrainy dominują w takich  sektorach jak budownictwo (55,82 proc. cudzoziemców) oraz usługi (29,92 proc.). Najwięcej cudzoziemców zgłoszono w maju – 4020 osób, z czego 40,3 proc. stanowili właśnie Ukraińcy.

Mniej zgłoszeń: nowe trendy na horyzoncie?

W porównaniu z pierwszym półroczem 2024 r. ZUS odnotował spadek liczby formularzy RUD o 23,6 tys. (4,35 proc.) oraz liczby umów o 69,5 tys. (10,08 proc.). Jeszcze większy spadek widoczny jest w stosunku do 2023 r. i wynosi odpowiednio 14,34 proc. w przypadku formularzy i aż 26,71 proc. w przypadku umów. Liczba unikalnych podmiotów zgłaszających umowy zmniejszyła się o 3,98 proc., a ilość wykonawców o 3,42 proc. Jednocześnie, w porównaniu z 2021 r., liczba formularzy jest wyższa  aż o 61,2 tys.

Struktura wykonawców i zgłaszających umowy o dzieło pozostaje stabilna. Dominują małe firmy, z których 57,57 proc. zatrudnia do 9 ubezpieczonych.

Pełny raport „Rejestr umów o dzieło. Analiza danych z formularzy RUD przekazanych od 1 stycznia do 30 czerwca 2025 r.” jest dostępny na stronie Analizy i raporty - ZUS.