Pigułka "dzień po" bez recepty? W Łomży nie wszędzie!

Tabletka EllaOne, mająca niedopuścić do zapłodnienia po niezabezpieczonym stosunku płciowym, czyli tzw. tabletka "dzień po", zdaniem Ministerstwa Zdrowia jest już dostępna bez recepty. Postanowiliśmy sprawdzić, jak to wygląda w Łomży i wyniki są zadziwiające. Okazuje się, że to, czy tabletkę kupimy bez recepty zależy tak naprawdę od "widzimisię" farmaceutów.

Obdzwoniliśmy dzisiaj około połowy łomżyńskich aptek i to, co usłyszeliśmy jest bardzo ciekawe. Otóż w kilku miejscach dowiedzieliśmy się, że nie weszła jeszcze ustawa dopuszczająca sprzedaż tabletki EllaOne bez recepty (sic!) pomimo, że klasyfikacja leków sprzedawanych na receptę i tzw. OTC wcale nie jest regulowana ustawowo. Niepotrzebne jest nawet rozporządzenie Ministra Zdrowia. W rzeczywistości apteki opierają się na bazie leków, którą mają w komputerze i na jej podstawie sprzedają leki na receptę bądź też bez niej. Ponieważ jednak w aktualnej na dzień dzisiejszy bazie, EllaOne występuje z adnotacją Rp, większość łomżyńskich aptek do jej sprzedaży wymaga recepty.

Większość nie oznacza jednak wszystkie! Okazuje się, że w kilku aptekach w mieście taki zakup możliwy jest bez recepty, a panie farmaceutki opierają się na Rejestrze Produktów Leczniczych opublikowanym na stronie Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, gdzie przy opisie tabletki EllaOne widnieje status OTC. Oznacza to, że produkt jest dostępny bez recepty. Apteki takie są jednak w Łomży w mniejszości i tak jak wspomnieliśmy, większość z nich opiera się na bazie danych z własnego komputera. Z tego co się zorientowaliśmy, to w tych aptekach nikt nawet nie sprawdzał w bazie online na stronach Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych czy status EllaOne uległ zmianie.

- Komputer nie przepuszcza nam tego leku bez recepty, dlatego nie możemy go sprzedać bez niej - usłyszeliśmy w kilku aptekach.

Sytuacja w Łomży wygląda bardzo podobnie jak w całej Polsce. Można stwierdzić, że w kwestii sprzedaży wspomnianej tabletki panuje pełna uznaniowość i wszystko zależy od tego, jak na sprawę zapatruje się konkretny farmaceuta lub ewentualnie właściciel apteki.

Odmienną kwestią jest natomiast możliwość zakupu tego leku przez osoby niepełnoletnie. W zasadzie jako lek dostępny bez recepty (na podstawie wpisu w Rejestrze Produktów Leczniczych) mogą go kupić wszyscy. Tu jednak farmaceuci, którzy świadomi są zarówno składu specyfiku, jak też jego działania i ewentualnych skutków ubocznych dla dzieci, mówią jednym głosem. Wykluczają możliwość sprzedaży EllaOne osobom niepełnoletnim.

Choć z nieznanych nam powodów łomżyńskie apteki odmawiają podania ceny leku przez telefon, to nie ma problemu z uzyskaniem tej informacji w aptekach internetowych, gdzie zresztą także większość podaje, że jest to lek na receptę. Tabletka kosztuje ponad 120 złotych za sztukę, do tanich zatem nie należy. Mimo to w większości łomżyńskich aptek nie ma jej na stanie i jak się dowiedzieliśmy, nie ma jej również w hurtowni. Czy oznacza to, że jest tak popularna, że zaopatrzenie nie nadąża, czy wręcz przeciwnie, popyt jest tak mały, że nawet hurtowni nie opłaca się mieć jej na stanie magazynowym? Tego problemu nie próbowaliśmy wyjaśniać.

Postanowiliśmy zorientować się jeszcze jak do tej kwestii podchodzą łomżyńscy ginekolodzy. Dr Zbigniew Nizik stwierdził, że zaleciłby swojej pacjentce zakup tabletki EllaOne bez recepty, ponieważ taki obecnie jest jej status.

- Jeżeli jednak okazałoby się, że pacjentka ma problem z zakupieniem tabletki bez recepty, bez problemu wypisałbym ją. Moim zdaniem jednak tabletka ta powinna być dostępna bez recepty - zdecydowanie stwierdza dr Zbigniew Nizik.

W każdym razie, jeżeli ktoś znajdzie się w pilnej potrzebie zakupu tabletki EllaOne, to w Łomży nie jest to łatwe, nawet mając receptę, bo w większości aptek jest ona niedostępna. Zanim więc udamy się do pobliskiej apteki, warto najpierw wziąć do ręki telefon i sprawdzić, gdzie tabletkę możemy zakupić od ręki i bez komplikacji. W ostateczności pozostaje jeszcze zakup przez internet, ale w tym przypadku dużą role gra jednak czas.

EllaOne jest tabletką po stosunku o klinicznie udowodnionej 98% skuteczności. Środek zapobiega zapłodnieniu aż do 5 dni (120 godzin) od momentu współżycia. Środek może zostać zastosowany na każdym etapie cyklu menstruacyjnego. Działanie leku polega na zahamowaniu procesu owulacji oraz zagęszczeniu śluzu produkowanego przez szyjkę macicy (co uniemożliwia plemnikom swobodne przemieszczanie się). Składnikiem aktywnym leku jest octan uliprystalu.