W Międzynarodowej Akademii Nauk Stosowanych w Łomży zrealizowano kolejny międzynarodowy projekt “Pielęgniarstwo bez granic”

Z inicjatywy Ministerstwa Młodzieży i Sportu Ukrainy oraz Ukraińsko-Polskiej Rady wymiany młodzieży, w Międzynarodowej Akademii Nauk Stosowanych w Łomży w dniach 20-24 października 2025 r. wspólnie z Uniwersytetem Państwowym w Użhorodzie (Ukraina) zrealizowano projekt wymiany młodzieży ukraińsko-polskiej „Pielęgniarstwo bez granic”.

Cel projektu: wspieranie rozwoju kontaktów, wymiany doświadczeń i integracji młodzieży ukraińskiej w europejskiej przestrzeni edukacyjnej poprzez dialog międzykulturowy w celu poprawy systemu kształcenia pielęgniarek zgodnie z międzynarodowymi standardami.

Reformy systemów opieki zdrowotnej w Polsce i na Ukrainie stworzyły więcej możliwości rozwoju zawodowego pielęgniarek, co sprzyja wdrażaniu modelu pracy zorientowanego na pacjenta i zmienia status pielęgniarki. Zmiany te w Ukrainie zachodzą w niewielkiej liczbie placówek medycznych, ponieważ absolwenci nie posiadają pełnego zestawu kompetencji niezbędnych do efektywnej pracy w nowym systemie. Aby rozwiązać opisane problemy i poprawić jakość kształcenia pielęgniarek, konieczne są zmiany w zakresie nabywania kompetencji zawodowych, takich jak rozwój krytycznego myślenia, praca w zespole, myślenie kliniczne, umiejętności komunikacyjne, przywództwo i współpraca międzyzawodowa. Kształtowaniu tych umiejętności sprzyjał dialog międzykulturowy młodzieży z Ukrainy i Polski w ramach tego projektu, ponieważ rozwój współpracy międzynarodowej sprzyja rozwojowi zawodowemu osób kształcących się, integracji międzynarodowych standardów, innowacjom w działalności pielęgniarskiej oraz poprawie jakości świadczenia usług medycznych. 

Początkiem realizacji projektu było oficjalne spotkanie uczestników projektu z rektorem MANS, dr inż. Ireneuszem Żuchowskim, prof..MANS; dr inż., prorektorem ds. dydaktyki i studentów Piotrem Ponichterą, prof. MANS; prodziekanem ds. współpracy międzynarodowej dr Zoją Sharlovych. Strony przedstawiły prezentacje na temat działalności swoich uczelni wyższych. Uczestnicy odwiedzili salę sportową, gabinety symulacyjne, obejrzeli gabinety praktyki przedklinicznej, dział działalności międzynarodowej, zapoznali się z działalnością dziekanatu, laboratoriów, biblioteki; zapoznali się z organizacją procesu edukacyjnego, wyposażeniem MANS w Łomży, jako nowoczesnej uczelni wyższej europejskiej; spotkali się ze studentami i pracownikami akademii; wzięli udział w Inauguracji studentów Uniwersytetu Złotego Wieku. Omówili również wspólne wizje i podejścia dotyczące realizacji projektu.

Uczestnicy projektu aktywnie budowali dialog międzykulturowy, pracowali nad planowaniem wspólnych badań naukowych w dziedzinie pielęgniarstwa, co przyczyniło się do podniesienia ich poziomu zawodowego. Odwiedzili Szpital Wojewódzki im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Łomży i zapoznali się z organizacją pracy szpitala, jego wyposażeniem, funkcjonalnymi obowiązkami i wymaganiami wobec pielęgniarek różnych oddziałów szpitala na przykładzie oddziału neurologicznego, hemodializy, nefrologicznego i oddziału ratunkowego. Ciekawe i merytoryczne było spotkanie z Dyrektorem Naczelnym Dariuszem Domasiewiczem i Jolantą Gryc, pełnomocnikiem ds. jakości i akredytacji, rzecznikiem prasowym oraz pielęgniarkami szpitala.

Spotkanie z pracownikami Warszawskiej Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych dało odpowiedzi na pytania dotyczące ciągłego rozwoju zawodowego, uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu pielęgniarki w Polsce, wymagań dotyczących nostryfikacji ukraińskich dyplomów, kształtowania aktywnej postawy obywatelskiej opartej na zasadach odpowiedzialności, szacunku dla wartości europejskich oraz jakie znaczenie ma motywacja do uczenia się przez całe życie. Bardzo merytoryczny był wykład „Regionalne stowarzyszenia pielęgniarek w Polsce. Główne kierunki działalności”. Podczas okrągłego stołu „Jedność pielęgniarek dla profesjonalizmu” młodzież zapoznała się z wymogami prawnymi dotyczącymi uznawania dyplomów pielęgniarek z Ukrainy na terytorium Polski i Unii Europejskiej. Uczestnicy zauważyli, że projekt stał się ważnym krokiem w kierunku wzmocnienia systemowej współpracy między organizacjami społecznymi Ukrainy i Polski, w szczególności w dziedzinie działalności naukowej i społecznej.

Realizacja projektu przyczyniła się do wzmocnienia dialogu międzykulturowego, podniesienia poziomu kompetencji etnograficznych uczestników, zdobycia przez nich wiedzy oraz opanowania umiejętności i nawyków badania kultury Ukrainy i Polski, ich odtworzenia w działalności zawodowej i społecznej poprzez zapoznanie się z eksponatami Muzeum Północno-Mazowieckiego w Łomży, Wycieczka do Nowogrodu „Muzeum Etnograficzne pod gołym niebem im. Adama Hendtnika w Nowogrodzie”, zwiedzanie katedry św. Michała Archanioła i innych zabytków w Łomży. Fascynująca okazała się wycieczka do muzeum pielęgniarstwa i położnictwa poświęcona historycznemu rozwojowi pielęgniarstwa w Polsce w Warszawskiej Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych.

W trakcie realizacji projektu przeprowadzono szereg interesujących interaktywnych wydarzeń. Wśród nich praktyczne zajęcia szkoleniowe z zakresu rozwoju umiejętności miękkich „Komunikacja pielęgniarki z pacjentem i jego rodziną” oraz szkolenie psychologiczno-pedagogiczne przyczyniły się do nawiązania interakcji międzyludzkich w różnych sytuacjach komunikacyjnych, w tym w komunikacji zawodowej, co pomogło w opanowaniu umiejętności empatii i słuchania, okazywania szacunku pacjentowi, aktywizacji procesów zrozumienia i wsparcia pacjenta. Okrągły stół poprzez międzykulturowy dialog-dyskusję „Modelowanie symulacyjne w edukacji medycznej, symulacje hybrydowe i ich rola w rozwoju umiejętności i zapewnieniu ich utrzymania” dał możliwość zrozumienia możliwości w Ukrainie i Polsce, porównania ich i znalezienia wspólnych punktów styku. Ćwiczenie w formie warsztatów: „Krytyczne myślenie jako podstawa profesjonalizmu pracownika medycznego: udzielanie pierwszej pomocy przedmedycznej” zapewnił jedną z form nieformalnego kształcenia poprzez rozwiązywanie praktycznych zadań sytuacyjnych, udoskonalił umiejętności spójnej, szybkiej i profesjonalnej pracy w zespole.

Osiągnięte wyniki realizacji projektu. 

Projekt miał na celu nawiązanie dialogu międzykulturowego między młodymi specjalistami z zakresu pielęgniarstwa oraz młodymi naukowcami z Polski a Ukrainy. W wyniku realizacji projektu młodzi ludzie doskonalili kompetencje niezbędne do efektywnej pracy w zespole, takie jak myślenie kliniczne, umiejętności komunikacyjne, przywództwo i współpraca międzyzawodowa. 

W trakcie realizacji projektu:

• odbyła się wymiana współczesnych praktyk informacyjnych dotyczących udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej w celu zapewnienia funkcjonowania kreatywnej przestrzeni studenckiej i nawiązania dialogu międzykulturowego w celu rozwoju komunikatywności i przygotowania współczesnej młodzieży studenckiej do wyzwań życia codziennego;
• zapoznanie się z przedklinicznymi i klinicznymi bazami szkolenia pielęgniarek na poziomie licencjackim i magisterskim;
• przygotowanie programów seminariów i szkoleń;
• opracowanie protokołów udzielania pierwszej pomocy medycznej w sytuacjach różnego pochodzenia;
• rozszerzenie współpracy między Międzynarodową Akademią Nauk Stosowanych w Łomży a Użhorodzkim Uniwersytetem Narodowym, w szczególności w kwestiach pracy z młodzieżą.

Wydarzenia miały różne formy: „okrągłe stoły”, spotkania z kierownictwem MANS, z wykładowcami, studentami, warsztaty. Odbyło się praktyczne szkolenie z udzielania pierwszej pomocy medycznej, w którym wzięli udział studenci i wykładowcy Międzynarodowej Akademii Nauk Stosowanych w Łomży oraz Użgorodskiego Uniwersytetu Narodowego.

W ten sposób 28 młodych ludzi z Ukrainy i Polski zaangażowało ponad stu uczestników w różne działania projektu; dotarło do 1000 osób poprzez kampanie informacyjne, media społecznościowe i publikacje; przeprowadzono jedno szkolenie i trzy dyskusje w formie okrągłego stołu dotyczące doskonalenia umiejętności praktycznych, rozwoju krytycznego myślenia i pracy w zespole; zorganizowano spotkanie z pielęgniarkami szpitala wojewódzkiego im. kardynała Stefana Wyszyńskiego w Łomży, Łomżyńskie Towarzystwo Przyjaciół Chorych "Hospicjum" p.w. Św. Ducha Dom Opieki Hospicyjnej oraz spotkanie z pracownikami Warszawskiej Okręgowej Izby Pielęgniarskiej i Położnych, co umożliwiło zapoznanie się z systemem praktycznej opieki zdrowotnej i ciągłego rozwoju zawodowego pielęgniarek; przypadek w formie warsztatów z udzielania pierwszej pomocy medycznej przyczynił się do integracji zawodowej, nieformalnego kształcenia, rozwoju umiejętności komunikacji międzykulturowej.

W wyniku projektu uczestnicy dowiedzieli się więcej o organizacji edukacji w Ukrainie i Polsce, o życiu społeczno-politycznym tych europejskich krajów, o ich wspólnych cechach i różnicach, doszli do wniosku, że przyszłość należy do młodzieży, a głównym zadaniem młodych ludzi jest ochrona i pomnażanie dorobku swoich narodów, życie w pokoju i wzajemnym szacunku, wzmacnianie europejskiej wspólnoty krajów poprzez nowe osiągnięcia i sukcesy, aktywną i sumienną pracę, kreatywność i profesjonalizm.

Ocena skuteczności projektu wykazała wzrost poziomu ukształtowania u osób kształcących się umiejętności komunikacyjnych, przywódczych, umiejętności pracy w zespole, umiejętności samoorganizacji; zainteresowanie stosowaniem w działalności projektowej aktywnych form, metod i rodzajów pracy pozalekcyjnej; wzrost poziomu nastawienia przyszłych pracowników służby zdrowia na integrację z europejską przestrzenią edukacyjną, a także zadowolenie uczestników z udziału w projekcie.

Udział w projekcie pozwolił nawiązać nowe kontakty naukowe między uczestnikami z Ukrainy i Polski, co w przyszłości doprowadzi do powstania wspólnych inicjatyw badawczych, wymiany akademickiej i udziału w międzynarodowych programach grantowych. Wyniki projektu zostaną wykorzystane do dalszego rozwoju relacji między osobami zdobywającymi wykształcenie medyczne, przyczyniając się do podniesienia profesjonalizmu pielęgniarek.

Zaplanowano dalsze działania dotyczące wymiany osiągnięć i organizacji szkoleń, prowadzenia studenckich prac badawczych, konferencji online, spotkań online między pracownikami pedagogicznymi a studentami, a także kontynuacji wspólnych działań projektowych.